Fatima uit Leeuwarden kijkt uit naar de Ramadan

LEEUWARDEN – Op 17 februari begint voor miljoenen moslims overal ter wereld de ramadan. Veel mensen weten dat er tijdens deze heilige maand gevast wordt van dageraad tot zonsondergang, maar ramadan is veel meer dan dat, vertelt de 21-jarige Fatima uit Leeuwarden: “Je zou kunnen denken dat alleen het vasten een gewone dag onderscheidt van een dag tijdens de ramadan, maar dat is naar mijn belevenis niet zo. De hele ambiance en warmte die je ervaart, zijn niet uit te drukken in woorden.”

De ramadan is één van de heilige maanden binnen de islamitische jaarkalender. Het gaat gepaard met vasten, van de dageraad tot zonsondergang, en dit is één van de vijf zuilen van de islam, legt Fatima uit. “Deze vijf zuilen beschrijven de verplichte handelingen die moslims uitvoeren. Dit zijn het uitspreken van je geloofsgetuigenis, het verrichten van de vijf dagelijkse gebeden, het geven van een aalmoes, de Hajj (bedevaart naar Mekka) als dit financieel en lichamelijk lukt en dus het vasten tijdens ramadan.” Als kind hoefde Fatima niet mee te vasten; dit is pas verplicht als een kind de puberteit bereikt. Wel deed ze mee aan de tradities en gebruiken rondom ramadan, zoals het verbreken van het vasten of een bezoek aan de moskee voor het laatste gebed: “Van jongs af aan hebben mijn ouders ons deze geloofsregels en gebruiken meegegeven. Daar ben ik hen dankbaar voor.”

Saamhorigheid

Veel mensen denken dat ramadan alleen draait om het vasten, maar Fatima en veel andere moslims ervaren dat anders: “De ambiance en warmte tijdens deze maand zijn niet uit te drukken in woorden. Het zorgt voor saamhorigheid. Binnen het gezin stimuleren wij elkaar het beste uit deze maand te halen. De suhoor (maaltijd voor het vasten) en de iftar (maaltijd bij het verbreken van het vasten) nuttigen we samen, en hebben we dezelfde routine en hetzelfde doel voor ogen. Ramadan is voor elke moslim op hetzelfde moment. Op social media worden er reminders en lezingen gedeeld. En we proberen ook niet-gelovigen te betrekken bij ramadan, bijvoorbeeld door maaltijden te delen.”

Van zonsopgang tot zonsondergang vasten is niet gemakkelijk, maar Fatima krijgt er ook energie van: “Ik merk dat ik mijn dagen efficiënter indeel. Veel moslims maken voor het begin een planning, met name voor de extra aanbiddingen die je wilt verrichten, zoals het lezen van de Quran, het gedenken van Allah of het opdoen van kennis.” Met name tussen het ochtendgebed en de ‘normale’ dagplanning – tijdens ramadan wordt er gewoon gewerkt of gestudeerd – is er ruimte voor zo’n extra aanbidding. “Wanneer de zon ondergaat en het vierde gebedsmoment van de dag aanbreekt, is het tijd om het vasten te verbreken tijdens de iftar. Daarna gaan we naar de moskee voor het vijfde en laatste gebed en de verrichting van de taraweeh, een vrijwillig gebed dat alleen in de ramadan wordt verricht.”

Het verkrijgen van godsvrees

Moslims vasten tijdens ramadan omdat dit hun is opgedragen: “De essentie van het vasten is het verkrijgen van godsvrees. Het gaat om het vergroten van je bewustzijn van Hem, een gezonde angst, net zoals je respectvol ontzag hebt voor je ouders of je baas.” Daarnaast geloven moslims dat vasten een middel tegen zondigheid en een versterking van vroomheid is: “Het doel is om bewuster te worden van je daden en tekortkomingen, stil te staan bij je intenties, barmhartiger te zijn richting behoeftigen en zowel spiritueel als lichamelijk gezuiverd te worden.”

Fatima gaat de ramadan met veel enthousiasme tegemoet: “Wanneer het afgelopen is, heb ik een sterk gevoel van gemis. Ik ben dan dankbaar dat ik het heb mogen meemaken en voel me meer verbonden met mijn geloof.”