Museum Belvédère eerste museum met solotentoonstelling Mikalojus Konstantinas Ciurlionis
CultuurHEERENVEEN - Museum Belvédère is het eerste museum in Nederland dat een solotentoonstelling wijdt aan het werk van Mikalojus Konstantinas Ciurlionis (1875-1911). Van 24 februari tot en met 9 juni 2024 vindt de omvangrijke tentoonstelling Mikalojus Konstantinas Ciurlionis – Beyond Heaven and Earth plaats. Nog tijdens zijn leven groeide Ciurlionis (1875-1911) uit tot de belangrijkste Litouwse componist én beeldend kunstenaar en tot op de dag van vandaag wordt hij beschouwd als nationaal icoon. Kunsthistorici noemen zijn naam in één adem met die van tijdgenoten als Gustav Klimt, Edvard Munch en Wassily Kandinsky.
Omdat bijna al zijn werk zich bevindt in Litouwen en het land na een korte periode van zelfstandigheid (1918-1939) deel werd van de Sovjetunie, bleef het werk van Ciurlionis in het westen lange tijd onbekend. Na de onafhankelijkheid van Litouwen in 1990 kwam een internationale herwaardering op gang met een reeks van tentoonstellingen in onder meer Japan, de Verenigde Staten, Duitsland, Frankrijk, Italië, België en Engeland.
Het accent van de tentoonstelling Beyond Heaven and Earth in Museum Belvédère ligt op Ciurlionis’ latere werken, geschilderd met temperaverf, waarin hij in zijn geheel eigen symbolistische stijl een symbiose vindt tussen beeldende kunst en muziek. De natuur was zijn muze en hij haalde zijn inspiratie uit zowel Litouwse sagen, sprookjes en volksgeloven als uit niet-westerse culturen, variërend van de Oud-Egyptische, Indiase tot Aziatische. In de tentoonstelling zullen 100 werken van zijn hand te zien zijn, waarin geheimen worden opgeroepen en de aardse wereld wordt verbonden met het bovennatuurlijke.
Het werk van Ciurlionis neemt een unieke plaats in binnen de moderne kunst in Europa. Niet alleen omdat het zo verbonden is met de identiteit van een land dat eeuwenlang werd onderdrukt, maar vooral ook omdat het volstrekt authentiek is in zijn benadering en thematiek.
“Ciurlionis ontwikkelde zijn schilderkunst ver van de grote Europese kunstcentra, vertrouwde volledig op zijn eigen inzichten en voelde een nauwe, emotionele betrokkenheid met zijn omgeving. Het is bij uitstek dat type kunstenaar waarvoor Museum Belvédère belangstelling koestert.” – Han Steenbruggen, directeur Museum Belvédère
De rusteloze Ciurlionis stierf al op zijn vijfendertigste, gekweld door zijn eigen genialiteit en tomeloze werkdrift, juist op het moment dat hij internationaal lijkt door te breken. In zijn korte leven componeerde hij meer dan 300 muziekstukken en maakte hij bijna evenveel schilderijen.
