Schipper Angela Brandsma zeilde in elf maanden de wereld rond tijdens de Clipper Race

FRIESLAND - Gaaf, zwaar, interessant en mooi. Zo omschrijft Angela Brandsma haar elf maanden op zee. De schipper uit Sneek is onlangs weer thuisgekomen na haar deelname aan de Clipper Race, een zeilwedstrijd rond de wereld waarin tien boten met professionele schippers en amateurzeilers aan boord, in acht etappes zo’n 40.000 zeemijl afleggen. 

Zeilen doet Angela al van jongs af aan. Dat ze er uiteindelijk haar werk van zou maken, had ze echter nooit verwacht. “Ik heb gewoon de weg gevolgd die veel mensen volgen. Naar school, studeren en werken,” begint ze. De Sneker kwam terecht in de sales en het key-accountmanagement en bleef daarnaast fanatiek wedstrijdzeilen. “Mijn zussen kregen in die tijd kinderen, maar ik kwam de man van mijn leven niet tegen. Ik wilde wel heel graag een kind en ben toen via een donor zwanger geworden. Ik ben in 2015 bevallen van mijn zoon, maar hij is na een maand overleden. Daarna heb ik nog drie jaar lang geprobeerd om weer zwanger te worden, maar dat mocht niet zo zijn. Uiteindelijk zat ik er helemaal doorheen. Mijn ouders gaven mij toen het advies om iets te gaan doen wat ik leuk vind.”

Het enige wat Angela echt leuk vond, was zeilen. En dus raadden haar ouders haar aan om te gaan kijken hoe ze daar geld mee kon verdienen. “Ik wist helemaal niet dat dat kon, maar ik heb met heel veel mensen gesproken die in de grote zeilboten zaten, heb allerlei papieren gehaald en heb uiteindelijk mijn eigen bedrijf opgericht, waarmee ik boten van A naar B breng en ook wedstrijden zeil,” vertelt ze. “Ik noem het altijd mijn plan B. Ik had natuurlijk liever mijn plan A geleefd, maar voor een plan B is het echt geweldig.” 

Rond de wereld

Toen Angela zich eenmaal in deze wereld bevond, kwam de Clipper Race al snel op haar pad. Tijdens deze zeilwedstrijd kunnen mensen van over de hele wereld meevaren - een paar etappes, of de hele route. Angela ging voor het eerst een half jaar mee als ‘first mate’, oftewel de eerste stuurman: de belangrijkste assistent van de schipper. Na die ervaring zag ze het ook wel zitten om de volgende keer als schipper de race te volbrengen. “Ik vind het race-element heel erg leuk. Bovendien wilde ik graag rond de wereld, dus de Clipper Race past echt perfect bij mij,” zegt ze.

In maart 2025 vertrok Angela naar Portsmouth, Engeland, voor een uitgebreide training. Daar werd ze in vijf maanden opgeleid tot schipper voor de Clipper Race. Halverwege mei vond de ‘crew allocation’ plaats, waarbij alle bemanningsleden werden verdeeld over de boten. “Het grootste gedeelte van de bemanning heeft nog nooit op een boot gezeten,” weet Angela. “Het zijn gewone mensen van verschillende leeftijden die allemaal ergens anders vandaan komen. Zij kiezen ervoor om mee te doen omdat ze bijvoorbeeld net hun bedrijf hebben verkocht, in scheiding liggen of niet weten wat ze willen studeren. In totaal volgen ze vier weken een training, waarna wordt besloten op welke boot ze komen. Daarbij wordt gekeken naar hun achtergrond; artsen en engineers worden bijvoorbeeld goed verdeeld.”

The Power of Seattle Sports won de etappe van Zuid-Korea naar Seattle. Foto: Clipper Ventures Plc.

Blijven vechten

Toen de schipper in augustus 2025 aan de race begon, begon de uitdaging ook direct. “Je bemanning bestaat uit mensen die elkaar eigenlijk niet kennen en die bemanning verandert ook steeds. We zaten steeds met twaalf tot twintig mensen op de boot, waarvan er acht de hele race meededen. Anderen deden alleen een of twee etappes en vertrokken dan weer. Daardoor verandert de dynamiek de hele tijd. Als schipper ben je dus eigenlijk voor negentig procent bezig met leidinggeven en maar tien procent met zeilen. Ondertussen worden mensen zeeziek, moe, chagrijnig en zitten ze soms minder goed in hun vel. Je bent dan ook net een politieagent, schooljuf en mentale coach. Daar zijn we natuurlijk op getraind, maar dat maakt het wel zwaar.”

Het zwaarste vond Angela de groepsdynamiek aan het begin van de race. Er waren toen twee lastige bemanningsleden aan boord. “Ze schopten overal tegenaan, als kleine kinderen. Ze konden van die woedeaanvallen krijgen en zomaar hun taken neerleggen om te gaan zitten mokken. Dat was heel vervelend, want dat had ook impact op de rest van het team. Ik begreep niks van dat gedrag, maar moest er wel wat mee, want je kunt geen kant op,” vertelt ze. Uiteindelijk is het goed gekomen en bleek die situatie een waardevolle les. “Ik heb vastgehouden aan mijn manier van managen. Dat heeft heel goed uitgepakt, waardoor ik zelfvertrouwen kreeg en heb geleerd dat ik mag geloven in mezelf.” 

Als schipper ben je voor negentig procent bezig met leidinggeven

Ondanks alle uitdagingen heeft Angela zich geen moment afgevraagd waar ze aan begonnen was. “Ik heb wel gedacht: ik ben blij als we hier doorheen zijn. Maar ik heb ook gedacht: hier doe ik het voor. Dat was toen we de etappe van Zuid-Korea naar Seattle wonnen. Ons team heette The Power of Seattle Sports, want Seattle was de partner van onze boot. Het was de allerzwaarste race over The Mighty Pacific en die hebben we gewoon gewonnen. Dat we ook nog eens in onze ‘thuishaven’ aankwamen, maakte het heel erg cool.” 

Winnen had de schipper uit Sneek wel vaker gewild, maar tevergeefs. Door pech werd hun boot meerdere keren ingehaald. “We hebben meerdere etappes heel lang op de eerste plaats gelegen, maar we hebben een keer een visnet van tien meter in onze schroef gehad en onze watermaker is een keer kapot gegaan. Tijdens de laatste etappe naar de finish in Engeland lagen we ook eerste, maar kwamen we in de windstilte terecht. Andere boten zagen dat en konden er toen omheen varen. Dat soort stomme dingen horen erbij, die moet je accepteren. Het was heel frustrerend, maar ook dan gaat het weer over teammanagement. Laten we het hoofd hangen, of blijven we vechten? We zijn blijven vechten en uiteindelijk als vierde in het klassement geëindigd.”   

Terug aan wal

Drie dagen voor de Sneekweek, bijna anderhalf jaar nadat Angela naar Engeland vertrok, kwam ze weer thuis. Voor uitpakken was geen tijd, want ze bracht direct de volgende dag haar eigen boot naar het starteiland. Op zaterdag begon ze alweer met zeilen. “Ik merk dat ik mezelf druk houd, rustig aan doen zit niet in mij. Ik vaar begin september weer een boot van de ene plek naar de andere en ben ook bezig met het opzetten van een bedrijf. Daarvoor wil ik mijn ervaringen op zee vertalen naar het bedrijfsleven en leiderschapsworkshops gaan geven.”

Ondertussen denkt Angela erover na om volgend jaar weer mee te doen aan de Clipper Race. “Deze ervaring was de kers op de taart voor mijn carrière, maar ik weet nog niet zeker of het wel af is. Ze hebben me alweer een boot aangeboden, maar ik wil me nu eerst even met andere dingen bezighouden. Ik heb dus nog niks toegezegd, maar ik sluit ook niks uit. Op zee heb ik natuurlijk wel het mooiste kantoor van de wereld.”