Betere leefbaarheid kleinere plaatsen in Friesland
WonenFRIESLAND - De leefbaarheid in grotere woonplaatsen en steden in Friesland is iets minder gunstig dan in kleinere woonplaatsen. Dat heeft onder andere te maken met de sociale samenhang, de overlast en het gevoel van (on)veiligheid, en de staat van de woningvoorraad. Dit komt onder meer naar voren uit het eindrapport ‘Geluk in een klein hoekje’ van Atlas Research in opdracht van RegioBank. Het onderzoek is voor de tweede keer uitgevoerd en geeft inzicht in de ontwikkelingen van de leefbaarheid in woonplaatsen, met een focus op de kleinere woonplaatsen, tussen de 7 en 23 duizend inwoners.
Het onderzoek vindt plaats op het moment waarop de bezorgdheid groeit over de leefbaarheid buiten de grote steden*. De bevindingen benadrukken dan ook de regionale verschillen en het potentieel negatieve effect van verdwijnende voorzieningen op de leefbaarheid van kleinere woonplaatsen. Een van de uitkomsten van het onderzoek is dat de dichtheid van de ontmoetingsplekken hoger is in kleinere woonplaatsen. Er zijn in kleinere woonplaatsen (veel) meer inwoners per ontmoetingsplek, dus zal het openen of sluiten van zo’n ontmoetingsplek in kleinere woonplaatsen mogelijk dus een groter effect hebben dan in grotere woonplaatsen.
Joure, Burgum en Stiens zijn de leefbaarste kleinere woonplaatsen in Friesland. De leefbaarheid in kleinere woonplaatsen is iets gunstiger dan in grotere woonplaatsen. Dit geldt voor vier van de vijf dimensies** van leefbaarheid. Zo is in kleinere woonplaatsen minder overlast en gevoel van onveiligheid, een hogere sociale samenhang en is de woningvoorraad er gemiddeld gezien gunstiger dan in grotere woonplaatsen. Het aantal ontmoetingsplekken per inwoner is hoger in kleinere dan in grotere woonplaatsen. Landelijk gezien is het aantal ontmoetingsplekken per inwoner het hoogst in het noorden en in Zeeland. Het aantal ontmoetingsplekken per inwoner hangt licht positief samen met de leefbaarheid.
Ranglijsten van Friesland
Het onderzoek heeft van alle kleine woonplaatsen in Nederland ranglijsten gemaakt voor de leefbaarheid. Dit zijn de uitkomsten voor Friesland: De top 3 hoogste score in leefbaarheid zijn Joure, Bergum en Stiens. Joure en Burgum hebben de kwalificatie ‘zeer goed’ gekregen. Stiens ‘goed’. De top 3 plaatsen die als laagste score op het gebied van leefbaarheid zijn Wolvega, Dokkum en Oosterwolde. In Oosterwolde, Franeker en Gorredijk zien ze de grootste verbetering op het gebied van leefbaarheid. Alle plaatsen kregen de kwalificatie ‘goed’.
Ontmoetingsplekken belangrijk
Voorbeelden van ontmoetingsplekken zijn dorpshuizen en andere multifunctionele accommodaties, plekken om te sporten, samen activiteiten te ontplooien, voorstellingen bij te wonen, een boek te halen of gewoon gezellig wat te drinken. Noraly King benadrukt: “Een buurtzame plaats is een woonplaats waar het fijn is om te wonen, te werken en te leven. Ontmoetingsplekken bevorderen de leefbaarheid van kleine woonplaatsen, doordat ze een cruciale rol spelen in de sociale verbondenheid, het uitwisselen van informatie, het vieren van cultuur en het stimuleren van de lokale economie. Daarom steunen adviseurs van RegioBank, samen met buurtbewoners en verenigingen en stichtingen, lokale projecten die voor verbinding zorgen. Zoals het opzetten en in stand houden van ontmoetingsplekken. Ook uit dit onderzoek blijkt maar weer hoe belangrijk het is: Ontmoetingsplekken vergroten de buurtzaamheid.” RegioBank steunt diverse lokale initiatieven die de buurt leuker, veiliger of socialer maken. Een goed voorbeeld is de realisatie van een pannakooi in Leeuwarden waar de jeugd een balletje kan trappen en het opzetten van een dorpsmoestuin in Wijnaldum.
