De nieuwe ledverlichting is energiezuinig, maar ook veel feller dan voorheen. Bewoners ervaren hinder en pleiten voor vriendelijker licht.
De nieuwe ledverlichting is energiezuinig, maar ook veel feller dan voorheen. Bewoners ervaren hinder en pleiten voor vriendelijker licht. Foto: Pushparani van Oostveen

Bonnemaflats overspoeld door licht: bewoners slaan alarm en nodigen uit tot gesprek

Wonen

LEEUWARDEN – Sinds de renovatie van de Bonnema Flats, aan de oostkant van de wijk Nijlân in Leeuwarden, zijn de galerijen voorzien van nieuwe ledverlichting. Hoewel deze lampen zuiniger en dus milieuvriendelijker zijn dan dan daarvoor, veroorzaken ze bij veel bewoners meer overlast. Het felle licht schijnt de woon- en slaapkamers in, verstoort de nachtrust en heeft nadelige effecten op mens, dier en natuur. 

De bewoners René Houben en Miranda Tamminga zijn de initiatiefnemers van het project Donkerder Nachten Nijlân. Hun doel: bewustwording creëren over lichtvervuiling én samenwerken aan concrete oplossingen. Een eerste stap is het plaatsen van tijdelijke lichtkapjes op de galerijlampen, waarmee bewoners zelf kunnen ervaren hoeveel verschil een kleine aanpassing kan maken. 

Het aanpakken van de lichtinstallatie zelf is een kostbare ingreep. Daarom kiezen de bewoners voor een creatieve en laagdrempelige tussenoplossing: kartonnen prototypes van lampenkapjes, die uiteindelijk ontwikkeld moeten worden in circulair materiaal. Dit initiatief is onderdeel van een bredere aanpak waarin verlichting, leefbaarheid en sociale verbinding hand in hand gaan. 

Doe mee tijdens de Bloeiweek Nijlân/Huizum-West! 

Tijdens de Bloeiweek (22 t/m 28 september) én tijdens de landelijke Nacht van de Nacht (25 oktober), worden er diverse gratis activiteiten georganiseerd voor bewoners, belanghebbenden en andere geïnteresseerden. Thema: ‘Donker en Licht’– met ruimte voor ontmoeting, informatie, creativiteit en bewustwording. Hieronder een greep uit het programma, met gratis deelname:

  • Workshop: Planten, Dieren en Donkerte in de Stad
    Maandag 22 september | 10:30 – 12:00 uur
    Locatie: Nijlânstate, Nijlânsdyk 73  
  • Documentaire ‘Saving the Dark’ + Nabespreking
    Maandag 22 september | 20:00 – 21:30 uur
    Locatie: Nijlânstate, Nijlânsdyk 73
  • Bezoek Tentoonstelling ‘Wakker Worden’ – Natuurmuseum Fryslân
    Dinsdag 23 september | 10:00 – 12:30 uur
    Met gratis taxi vanaf Harinxmaplein of op eigen gelegenheid.
  • Licht- en Planten Geluidenwandeling met Klankbeleving
    Woensdag 24 september | 19:30 – 21:00 uur
    Start: Ingang Nijlânstate, eindigt bij winkel ‘Er Was Eens…’, Willem Alexanderplein 32
  • Nacht van Nijlân – Muziek, Stilte en Verhalen in het Donker
    Vrijdag 26 september | 21:00 – 23:30 uur
    Locatie: Van Harinxmaplein Nijlân
    Neem gerust je eigen tuinstoel en dekentje mee. Vrijwilligers uit de zorg zijn aanwezig.

Waarom donkerte telt 

Donkerte is, net als stilte en ruimte, een oerkwaliteit van onze leefomgeving – maar raakt snel in de verdrukking. Elk jaar wordt het in Nederland gemiddeld 5% lichter. Lichtvervuiling beïnvloedt nachtdieren, verstoort het bioritme van mensen en vermindert de biodiversiteit. Het bewonersinitiatief Donkerder Nachten wil laten zien dat een andere aanpak mogelijk is: veilig, vriendelijk én bewust verlichten. Tijdens de bloeiweek van Nijlan Huizum-west wordt als try-out de toon gezet. Maar er is natuurlijk veel meer mogelijk, denk bijvoorbeeld ook aan slimme sensoren of amber licht. 

Bewoners maken het verschil 

Met een groeiend netwerk van partners – waaronder de Gemeente Leeuwarden, Liander, NHL Stenden, de Friese Milieufederatie en het Natuurmuseum – willen de initiatiefnemers bewoners actief betrekken bij het verbeteren van hun leefomgeving. De tijdelijke lichtkapjes worden gebruikt als laagdrempelige test én gespreksstarter. De uiteindelijke ambitie is om duurzame, circulaire oplossingen te realiseren met draagvlak vanuit de wijk. 

Studenten Sociaal Werk van NHL Stenden ondersteunen bij het ophangen van de lampenkapjes, gekoppeld aan een leefbaarheidsonderzoek in de flats. In de flatgebouwen wonen voornamelijk ouderen – “We zijn benieuwd hoe bewoners de leefbaarheid en sociale verbinding in hun woonomgeving ervaren,” aldus Miranda Tamminga, MSW. Op basis van de input van bewoners doen de studenten voorstellen en geven ze advies over mogelijke verbeteringen.voor het voorkomen van tegenlicht, niet alleen voor deze gebouwen maar voor heel de stad en gebouwen die dit veroorzaken, Deze worden op 3 november gepresenteerd op de Noordelijke Hogeschool Leeuwarden. 

De officiële uitnodiging aan bewoners zijn ook huis-aan-huis verspreid. Iedereen is van harte welkom om deel te nemen. Want: samen maken we de wijk leefbaarder – in het licht én in het donker. 

Meer informatie en het volledige programma: ?? nijlan-huizumwest.bloeit.frl

Afbeelding
Motorrijder gewond bij ongeval N31 Marsum 112-Nieuws 10 uur geleden
Afbeelding
Gemeente Leeuwarden start aanleg faunavoorzieningen langs de Zwette Natuur 11 uur geleden
De familie Banse doet de afwas. In de keuken van de flatwoning aan de Valeriusstraat staan moeder Sara, dochter Irma en zoontje Roy.
Spruitjes met sambal, een expositie over Indische Nederlanders in Leeuwarden Cultuur 13 uur geleden
Afbeelding
Nieuwe verordening moet leegstand in binnenstad doorbreken Verhalen uit de buurt 11 mrt, 12:00
Afbeelding
Wind in de zeilen bij Fries Museum: Windpark Fryslân verlengt sponsorcontract Cultuur 11 mrt, 10:00
Afbeelding
Joyce Scheeper organiseert nieuwe meditatietraining Zorg & Welzijn 11 mrt, 08:00
Houten mal in het atelier van kunstenares Femmy Otten
Sint Anthony Gasthuis schenkt Leeuwarden bijzonder kunstwerk Cultuur 10 mrt, 17:00
Afbeelding
Column Ed van Dijk: Cultureel talent Column 10 mrt, 15:00