LVV Friesland viert 120-jarig jubileum: “Het is een familiaire club, dat is altijd zo gebleven”

LEEUWARDEN - Op 28 juni viert LVV Friesland haar 120-jarige jubileum. Samen met (oud)leden proosten ze op de verjaardag van hun club en zal er uiteraard ook teruggeblikt worden op het verleden. Clubicoon Theo Balk creëert tijdens het jubileum in het clubhuis een klein museum met historische artefacten. Met krantenknipsels, shirts, medailles en meer wil hij laten zien hoe de vereniging zich heeft ontwikkeld door de jaren heen. Wil je de echt spannende verhalen horen, dan moet je hem zeker even aanspreken. Dat heeft RondOm Leeuwarden ook gedaan. Theo schudt verhalen uit zijn mouw die zelf voorzitter Johan de Jong nog niet kent.  

Verdwenen lichtmasten, het clubblad opgerold door de bus en een vloer van reststukken van grafstenen. Het verleden van LVV Friesland zit vol unieke verhalen en Theo Balk kent er inmiddels heel wat. Vanaf dat hij zich kan herinneren is hij betrokken bij de club. Zijn ouders namen hem mee naar het voetbalveld en hij speelde in het succesvolle elftal dat in de jaren ‘70 de Hoofdklasse wist te behalen, destijds de beste competitie van het Nederlands amateurvoetbal. Hij staat nog steeds elke thuiswedstrijd langs de lijnen bij het eerste én doet dienst als archivaris. “Mijn vader was ook een voetbalman,” vertelt hij. “Hij verzamelde ook het één en ander. Ik vind het ook mooi om dat soort dingen te bewaren.” Rienk Onsman was heel lang dé clubhistoricus: “Ik heb hem daar eerst in ondersteund. Toen hij veertien jaar geleden is overleden, heb ik het overgenomen.” 

Het team waarmee Theo in de hoofdklasse speelde.

Eerder vandaag had Theo nog even een kijkje genomen in één van de medaillekasten van de club. Hij laat ze zien op de telefoon: “Kijk deze, deze komt uit 1910. Dat is toch uniek?” In zijn eigen collectie is vooral een beeldje hem dierbaar, hij laat de foto zien. Het is een figuur van een voetballer, het Friesland-tenue is er met de hand opgeschilderd: “Daar zijn er niet zoveel van, het is echt vakwerk.” Hij laat ook een bordje van glas-in-lood zien, dat gemaakt is ter ere van het vijftigjarig jubileum. Eenzelfde exemplaar hangt boven de ingang van de bestuurskamer, waar ook een kast staat met bekers, medailles, tenues uit een roemrijk verleden en kampioensschalen. Voorzitter Johan de Jong zet graag de lampen aan als hij er is: “Ik vind dat het verleden zeker een plek moet hebben in een clubhuis. Alleen het is ook zoeken naar balans. Je wilt het laten zien, maar je wilt het ook beschermen. Dit shirt bijvoorbeeld,” hij haalt een oud wedstrijdshirt uit de kast. “Dat hing eerst in het clubhuis. We hebben hem toch weggehaald, want stel dat iemand er een glas rode wijn over morst?”  

Voorbespreking in het café

Volgens Theo hebben niet alle spelers oog voor de geschiedenis van de club. Dat snapt hij ook: “Wat moeten die jongelui nou met al die verhalen? Die willen gewoon lekker voetballen.” Toch is het leuk om te luisteren als Theo zijn verhalen vertelt. De verschillen tussen nu en vroeger, die zijn immers groot. Waar tegenwoordig het clubhuis het kloppende, sociale hart is van de vereniging, had LVV Friesland tot de jaren ‘70 geen clubhuis: “Op vrijdagavond gingen we naar Café de Vrouwenpoort of naar De Twee Sneetjes. De voorbespreking duurde niet lang hoor. We hadden geen digitaal speelbord met uitgebreide analyses, het bleef vaak bij wat krasjes op de muur en daarna dronken we gezellig wat.” Johan onderbreekt hem even: “Het valt mij soms op dat niet alle jongen even fris op het veld staan, dat de avond daarvoor iets te gezellig was. Ging dat vroeger ook zo? Bij ons thuis was het altijd: als je niet fit bent, dan is daar de bank.” Theo haalt zijn schouders op: “Ach, toen gingen we ook wel naar het café of de dancing, maar het verschil was ook dat alles al om acht uur al begon en dat je om één uur weer in je bed kroop. Nu gaan ze dan pas weg.” 

Een vloer van grafsteen

In ‘73 kwam er een commissie om voor Friesland een echt clubhuis te realiseren. Ze speelden sinds 1967 op het nieuwe sportcomplex Nijlân en het werd tijd voor een onderkomen, vond een aantal leden, waaronder Theo: “Een groot aantal leden zorgden voor een financiële injectie. We wisten 12.000 gulden in te zamelen, de bank financierde de rest.” Voor de vloer werd een grafsteenfabrikant gevraagd. De reststukken mocht de club gebruiken voor de vloer: “Er is weleens praat geweest om de vloer te vervangen,” weet de voorzitter te vertellen. “Maar zo’n vloer, die zo lang mooi en goed blijft, die krijg je niet weer.” Het nieuwe clubhuis kreeg overigens de naam ‘De Toeter’: “De Toeter was de naam van ons clubblad. Die werd namelijk altijd in een rol door de bus geduwd.” Vroeger ging alle communicatie van de club via papieren uitingen. Op posters werd gedeeld wanneer de wedstrijd zou beginnen: “Maandag werden de posters opgehaald door leden en ze kregen een plek bij veel winkeliers in Leeuwarden.” Afgelastingen check je nu eenvoudig in de app van voetbal.nl, vroeger stapte men op de fiets naar een mededelingenbord: “De Leeuwarder Courant had op hun oude locatie speciaal een etalage waar je de uitslagen van het amateurvoetbal in de regio kon zien. Jan en alleman kwam daar samen om wat te zwetsen over voetbal. Zo ging dat toen.”  

Tja, er is veel veranderd voor LVV Friesland, maar één ding is altijd hetzelfde gebleven: de clubcultuur: “Friesland is een familiaire club. Iedereen kent elkaar. Dat het niet zo groot is, dat houdt het een aantrekkelijke club.” Johan merkte het ook toen hij bij de club kwam: “Het ontvangst is groots. Je wordt meteen bij de club betrokken en iedereen is gelijk. Dat vind ik mooi.” Sportief gezien heeft de club wisselende resultaten door de jaren heen - van het hoogste amateurniveau in de jaren ‘40 en ‘70, tot dieptepunten in de zondagse derde klasse - en ook op bestuursniveau kenden ze ups en downs. Nu gaat het goed met de club, vertelt de voorzitter: “We hebben het goed voor elkaar. Financieel zijn we gezond. Er is een deskundig bestuur en enthousiaste, talentvolle spelers. Als voorzitter maakt dat mij erg trots.” 

Op 28 juni viert LVV Friesland haar 120-jarig jubileum met haar leden en andere betrokkenen. De jeugd kan zich ontwikkelen in diverse clinics, voor senioren is er een fanatiek toernooi. Vanaf 16.00 uur is er ook een reünie voor oud-leden: “We hopen veel spelers uit het verleden te kunnen verwelkomen. Je bent welkom!” Ga voor meer informatie over het jubileum naar de website van LVV Friesland.