Wat mag wel en niet in een stemhokje?

FRIESLAND - Met de provinciale en waterschapsverkiezingen in het vooruitzicht is het weer tijd om te stemmen. Wat mag je nou wel en niet doen in dat stemhokje?

Partij vlaggen of poster: 

Een stemhokje moet ten allen tijde neutraal zijn. Er mogen dus geen posters of vlaggen van partijen zich in een stemlokaal bevinden. In de nabije omgeving van de stem locatie mag wel reclame gemaakt worden. Deze reclame wordt gecontroleerd door de gemeente. 

Met iemand het stemhokje in:

Je mag niet met iemand anders het stemhokje in. Vanwege het stemgeheim moet een persoon in zijn eentje een stemhokje in. Met het alleen binnengaan van een stemhokje kan iemand niet geforceerd worden om op een bepaalde partij te stemmen. Alleen blinden, slechtzienden en mensen met een lichamelijke beperkingen mogen met een persoon naar binnen in een stemhokje. Ook kinderen vanaf drie jaar mogen niet mee in het stemhokje. Een kind mag niet mee, omdat je alleen in een stemhokje moet zijn. Alleen kinderen onder de drie jaar mogen mee in het stemhokje met toestemming van de voorzitter van het stembureau.  

Legitimatiebewijs en stem pas:

Zonder een legitimatiebewijs of stempas mag je niet stemmen. Dus mag je de stemhokjes ook niet betreden.

Met iets anders dan de rode potlood je stembiljet invullen:

Je mag het wel bekende kruisje niet met iets anders als het rode potlood aanvinken. Wanneer je het aankruisen niet met het rode potlood doet, dan wordt jouw stem meteen ongeldig verklaart. Ook mag je niet meerdere vakjes aankruisen. Wanneer je dit wel dit wordt jouw stem ongeldig verklaart.

Een foto maken in het stemhokje:

Het maken van een foto in een stemhokje is mag je doen. Een selfie maken in een stemhokje (een stemfie) is dus compleet legaal en jouw stem kan hierdoor niet ongeldig verklaard worden. Er mogen  in verband met het stemgeheim geen anderen mensen op de foto staan.  

Je stembiljet opnieuw invullen:

Als je je vergist of per ongeluk het verkeerde hebt aangekruist mag je één keer een nieuw stembiljet vragen. Het verkeerde stembiljet wordt ingenomen en niet bruikbaar gemaakt. Ook mag een stemmer helemaal geen vakje inkleuren. Een blanco stem.

Iemand anders stemt voor jou:

Je mag iemand anders voor jou laten stemmen. Volmacht heet dit bij stemmen. Bij volmacht moeten jij en de persoon die voor jou stemt een handtekening zetten op de stempas. De persoon die voor jou stemt moet een kopie van jouw identiteitsbewijs meenemen naar het stembureau. 

Aanwezig zijn bij het stemmen tellen: 

Je mag bij het tellen van de stemmen aanwezig zijn, omdat het tellen van de stemmen openbaar is. Je mag de mensen die stemmen tellen natuurlijk niet dwarsbomen. Je mag ook niet zelf meetellen of helpen. De mensen die tellen zijn hiervoor aangewezen door de gemeente of zijn ledenvan een stembureau. 

Bronnen: Rijksoverheid, AD en Gemeente.nu.