Hoe digitaal toegankelijk is de gemeentewebsite?

HEERENVEEN - Op 28 juni is er in heel Nederland aandacht voor digitale toegankelijkheid. Bedrijven en overheden moeten ervoor zorgen dat iedereen hun website kan gebruiken, dat is vastgelegd in de Europese Toegankelijkheidswet (EAA). Hoe toegankelijk een website is, wordt gestaafd met vijftig verschillende eisen, die vastgelegd zijn in de Web Content Accessibility Guidelines en de uitkomst van dit onderzoek wordt altijd openbaar gepubliceerd. RondOm Heerenveen is benieuwd, hoe scoort de website van de gemeente op dit vlak?

Allereerst is het goed om te bespreken waarom digitale toegankelijkheid zo belangrijk is. In het ‘echte’ leven snappen we dat het goed is dat iemand in een rolstoel in een gebouw kan komen dankzij een helling of lift, dat iemand die blind of slechtziend is de bushalte kan vinden met geleidestrepen en dat iemand met een maag-, darm- of blaasaandoening zonder problemen een wc kan vinden. 

Hetzelfde principe geldt eigenlijk ook online. Iedereen moet een website kunnen gebruiken, ook als je een bepaalde beperking hebt of hulpmiddelen gebruikt. Het internet geeft ons immers de vrijheid om informatie te verkrijgen, diensten te gebruiken en mee te doen in de digitale samenleving. Ga eens na hoe jij het internet gebruikt. Tegenwoordig gebruiken we allemaal het internet, voor belangrijke én onbelangrijke zaken. Het is een absolute noodzaak dat iedereen dit kan, zonder ingewikkelde drempels. 

Hoe wordt dit onderzocht?

In de Web Content Accessibility Guidelines staan vijftig eisen/succescriteria op het gebied van digitale toegankelijkheid. Dit is gelaagd opgebouwd, met drie niveaus (A, AA en AAA). Niveau A vormt de absolute basis. Voor overheidsorganisaties, zoals de gemeente, zijn de eisen op niveau A en AA verplicht. Daarnaast maken ze ook een indeling op principes. Zo moet alles op de website waarneembaar zijn. Een afbeelding moet bijvoorbeeld een beschrijving bevatten, zodat mensen die de afbeelding niet kunnen zien, het wel kunnen waarnemen. De website moet ook bedienbaar zijn, niet alleen met de muis, maar ook met het toetsenbord of met oogbesturing. Begrijpelijkheid is het derde principe. Alles moet te begrijpen zijn voor mensen (een formulier moet bijvoorbeeld aangeven als iets niet goed is ingevuld) en systemen (zoals een schermlezer, die moet weten in welke taal de website is geschreven). het laatste principe gaat over de robuustheid van een website, wat inhoudt dan de website door veel verschillende apparaten en hulptechnologie gebruikt kan worden. 

Gemeente Heerenveen

Op www.dashboard.digitoegankelijk.nl kun je checken hoe digitaal toegankelijk een website is. Overheidswebsites moeten zich houden aan strengere eisen. Gemeente Heerenveen is verantwoordelijk voor twintig websites en apps. Vijf van die websites voldoen aan de wettelijke verplichting. Fixi, de app waarmee je makkelijk een melding kan maken bij de gemeente, heeft als enige status A en voldoet aan alle eisen. Vier websites, waaronder gemeentewebsite www.heerenveen.nl, ontvingen status B. Een website krijgt een B als ze niet aan alle vijftig eisen voldoen, maar als ze wel maatregelen hebben beschreven om hun toegankelijkheid te verbeteren. Elf websites (onder andere www.posthuistheater.nl en www.heerenveen.lokalelastenmeter.nl) hebben status D en voldoen niet aan de eisen. De gemeente laat in de verklaring weten dat digitale toegankelijkheid belangrijk voor hen is en dat ze actief op zoek zijn naar manieren om dit te verbeteren. Zo laten ze weten dat de website www.heerenveen.nl per 10 december 2025 moet voldoen aan de eisen.

Reactie Gemeente Heerenveen

We hebben Gemeente Heerenveen gevraagd om te reageren op een aantal vragen die we kregen naar aanleiding van dit artikel. Zij hebben de vragen via de mail beantwoord.

1) Slechts 5 van de 20 websites en apps waarvoor jullie verantwoordelijk zijn voldoen aan de wettelijke verplichting. Hoe kan dit en wat wordt er gedaan om wel aan jullie verplichting te voldoen? Wanneer verwachten jullie dat alle websites voldoen aan deze verplichting? Waarom is het tot nu toe niet gelukt om alle websites en apps waarvoor de gemeente verantwoordelijk is volledig toegankelijk te maken (te verstaan; voldoen aan alle vijftig succescriteria van de Web Content Accessibility Guidelines)?

Het klopt dat momenteel 5 van de 20 websites en apps voldoen aan de wettelijke verplichting. Dit komt door verschillende factoren, waaronder de complexiteit van de vereisten. We werken voortdurend aan verbeteringen. Het voldoen aan de webrichtlijnen is een voortdurend proces. Websites veranderen en zijn niet statisch, en ook de webrichtlijnen veranderen en verbeteren voortdurend. We zien het voldoen aan de webrichtlijnen niet als een doel op zich, maar als een randvoorwaarde. We blijven werken aan verbeteringen.

2) De gemeentewebsite voldoet aan 40 van de 50 succescriteria. De site krijg daarom toegankelijkheidstatus B en voldoet aan de verplichting. Zijn jullie bezig om ook aan de overige criteria te voldoen?

Ja, we zijn voortdurend bezig met het verbeteren van de digitale toegankelijkheid van https://www.heerenveen.nl , onze gemeentewebsite. Hoewel de site momenteel voldoet aan 40 van de 50 succescriteria en de B-status heeft, streven we ernaar om ook aan de overige criteria te voldoen. Dit is een doorlopend proces, aangezien de succescriteria regelmatig veranderen en verbeteren. Ons doel is om uiteindelijk de A-status te behalen.

3) Andere websites hebben een D-status, hier is wel een verklaring aanwezig maar er is niet genoeg informatie om daadwerkelijk te bepalen of die websites/apps toegankelijk zijn. Wanneer is de verwachting dat dit wel volledig in kaart is gebracht en al deze websites wel volledig voldoen?

Dit heeft doorlopend onze aandacht. We zijn bezig met een inventarisatie. Naar verwachting hebben we dit jaar een beeld en bekijken we waar we wanneer prioriteiten leggen.

4) Voor sommige sites met een D-status, zoals www.posthuistheater.nl en www.eenvooreengroener.nl, staat in de verklaring beschreven dat zij al aan de verplichting zouden moeten voldoen tegenwoordig. Is dit gelukt of zijn jullie nog bezig?

We zijn daar nog mee bezig. Zo is de website Eenvooreengroener bijvoorbeeld helemaal vernieuwd en heeft zojuist een onderzoek gehad. De verwachte uitkomst is minimaal een B-status. 

5) Sinds wanneer is gemeente Heerenveen bezig met digitale toegankelijkheid?

De gemeente Heerenveen is sinds 2006 actief bezig met digitale toegankelijkheid en werkt stap voor stap aan verbetering. In dat jaar deden we voor het eerst mee voor het waarmerk Drempelvrij. 

5) Waarom is digitale toegankelijkheid belangrijk voor de gemeente?

Digitale toegankelijkheid is belangrijk voor de gemeente, omdat we willen dat alle inwoners mee kunnen doen op het internet, ook als zij een beperking hebben. Het is essentieel dat iedereen gelijke toegang heeft tot informatie en diensten.

7) Zijn er in de afgelopen jaren klachten/vragen geweest over de digitale toegankelijkheid van jullie websites en apps?

We hebben contact met het VN Panel Heerenveen en hebben verschillende gebruikersonderzoeken gedaan, ook met inwoners met een beperking. Dit helpt ons om inzicht te krijgen in de ervaringen van gebruikers en om verbeteringen door te voeren waar nodig. Voor ons zijn deze inzichten heel waardevol. We onderzoeken onze hoofdwebsite heerenveen.nl om te zien hoe gebruikers zich bewegen op onze website en waar ze naar zoeken. Zo kunnen we ervoor zorgen dat gebruikers zo snel mogelijk vinden wat ze nodig hebben.