Hoeveel weet jij over de ziekte van Lyme?

FRIESLAND - De tuin opknappen, wandelen door het bos of picknicken in het park; met het mooie weer op komst zijn we weer steeds vaker buiten te vinden. We moeten uiteraard genieten van de zeldzame zonnige dagen in ons kikkerlandje, maar tegelijkertijd moeten we niet vergeten dat we in de natuur ook gemakkelijk een tekenbeet kunnen oplopen. Vooral in de warmere maanden zijn deze beestjes actief, en loop je een verhoogd risico om besmet te raken met de ziekte van Lyme. 

Op 1 mei is het Lyme Disease Awareness Day. Veel mensen weten dat je de ziekte van Lyme kunt krijgen van een tekenbeet, en dat je dit kunt herkennen aan rode verkleuringen van de huid. Maar hoe bewust zijn we ons daadwerkelijk van de risico’s en gevolgen? RondOm Vandaag ging op onderzoek uit. Wist je bijvoorbeeld dat…

… niet elke teek de ziekte van Lyme overbrengt?

Teken kunnen de bacterie Borrelia burgdorferi oplopen door een geïnfecteerd dier, zoals een klein knaagdier of vogel, te bijten. Deze bacterie, die de ziekte van Lyme veroorzaakt, komt in het speeksel van de teek terecht en kan worden overgedragen wanneer de teek een mens of dier bijt. Het percentage besmette teken is relatief klein, tussen de 10% en 30%, wat betekent dat niet elke teek de ziekte van Lyme overbrengt.

…een rode kring niet altijd voorkomt na een tekenbeet?

Na een tekenbeet ontstaat vaak een rode kring op de huid, die kan uitgroeien tot wel 40 centimeter. Toch is een beet niet bij iedereen zo zichtbaar. Slechts de helft van de Lyme-patiënten krijgt namelijk zo’n kenmerkende rode vlek. Andere klachten zoals gewrichts-, huid-, zenuw- of hartklachten kunnen ook de eerste tekenen van de ziekte zijn en zijn daarom ook belangrijk om in de gaten te houden. Deze hoeven echter niet meteen op te treden. Het kan soms weken of zelfs maanden duren voordat deze klachten ontstaan. 

… teken vóór de beet nog geen halve centimeter groot zijn?

Teken zijn piepkleine beestjes, waarvan de grootte sterk afhangt van het stadium waarin ze zich bevinden. Larven zijn het kleinst, ongeveer 0,5 millimeter groot, en daardoor nauwelijks zichtbaar met het blote oog. Nimfen zijn iets groter, zo’n 1 tot 2 millimeter, en lijken op een speldenknop. Volwassen teken zijn met ongeveer 3 millimeter al beter te herkennen, maar nog steeds klein. Na een bloedmaaltijd zwellen teken op en kunnen ze uitgroeien tot wel 1 centimeter, met een grijze, blauwe of zwarte kleur. Vooral nimfen zijn verraderlijk: ze zijn zo klein dat je ze makkelijk over het hoofd ziet, terwijl ze al wel kunnen bijten en de ziekte van Lyme kunnen overdragen.

… honden en katten ook Lyme kunnen krijgen van een tekenbeet?

Niet alleen wij, maar ook onze viervoeters kunnen ziek worden van teken, al komt het bij honden vaker voor dan bij katten. Bij honden kunnen symptomen zoals sloomheid, koorts, gewrichtsontstekingen en verminderde eetlust optreden. In zeldzame gevallen kunnen er ernstige problemen zoals nierbeschadiging ontstaan. Katten worden wel gebeten, maar lijken minder vatbaar voor de ziekte van Lyme.