Jongeren onder de 18 komen in Fryslân makkelijk aan alcohol

FRIESLAND - Wordt er bij verkooppunten voldoende gecontroleerd op jongeren onder de 18 die alcohol willen kopen? Uit onderzoek van GGD Fryslân blijkt dat jongeren makkelijk aan alcohol komen. In 36,8 % van de gevallen werden de 16- en 17-jarige ‘mysterykids’ gecontroleerd en kregen zij geen alcohol mee. 

De verkooppunten zijn in het onderzoek verdeeld in categorieën. Bij slijterijen is het aantal controles het hoogst, daar wordt in 76,9% van de aankooppogingen gecontroleerd op de leeftijdsgrens.

Hierna volgen de supermarkten met 67,7%, jongerencentra met 46,2%, horecagelegenheden met 34,8%, cafetaria’s met 31% en sportkantines met 27,1%. Bij evenementen wordt het minst gecontroleerd. In 159% van de aankooppogingen werd er gevraagd naar leeftijd en/of naar een geldig legitimatiebewijs.

Buiten de deur alcohol drinken

Jongeren drinken het meest bij anderen thuis en minder bij of via verkooppunten. Dit blijkt uit een landelijk onderzoek van het Trimbos-instituut(1). Om alcoholgebruik onder jongeren te verminderen is het niet alleen van belang om bij de verkoop van alcohol te controleren op leeftijd. Het is ook belangrijk dat jongeren onder de 18 jaar niet via familie of vrienden aan alcohol komen. Dit wordt ook wel de sociale beschikbaarheid van alcohol genoemd. De sociale beschikbaarheid kan een grote impact hebben en het alcoholgebruik onder jongeren verminderen. Jongeren die van ouders alcohol mogen drinken kopen eerder alcohol buitenshuis. Daarnaast is het drinken in Friese keten erg populair in vergelijking met andere provincies.

Beter NIX18- beleid

Vanuit het onderzoek beveelt GGD Fryslân gemeenten aan om met de verkooppunten in gesprek te gaan en gezamenlijk NIX18- beleid (2) te verbeteren. Met name bij evenementen is veel winst te behalen omdat daar veel jongeren komen en de naleving daar het laagst is. Ook is het advies om alcoholverkopers te ondersteunen door het aanreiken van instrumenten om de leeftijd makkelijker te controleren. Zo kan een leeftijd-scan-app een mogelijkheid zijn. Tot slot is het advies om met ouders in gesprek te gaan over het beschikbaar stellen van alcohol aan hun eigen kinderen en andermans kinderen.

(1) Het jongeren onderzoek van het landelijk peilstationonderzoek van het Trimbos-instituut 2019-11 en 2019-13
(2) Het Trimbos-instituut is partner van de NIX18 campagne en biedt een toolkit met materialen aan.