Lunchen met Laura en Lisa van GroenLinks in Leeuwarden

Lisa Westerveld en Laura Bromet, Tweede Kamerleden van GroenLinks maken samen een toer door Nederland om in gesprek te gaan over voedsel. Hoe gezond eten we? Wie produceert ons voedsel? Kan dat ook anders? Is het nog betaalbaar? Wat speelt er allemaal in de regio, in de wijken? Hun eerste stop was vrijdag 11 februari 2022 in Leeuwarden-Oost, in buurthuis de Klomp. Daar wordt een of twee keer per week voor zo’n 100-150 mensen een gratis warme maaltijd gekookt.

Van onderen op

Van verschillende organisaties en initiatieven waren er mensen naar het buurthuis gekomen om de Tweede Kamerleden te vertellen over hun ervaringen. O.a. Johannes Lancester van Duurzame Dorpen, Marlise Vroom van de Voedselbeweging, Esmeralda de Vries van de Buurvrouw en Buurvrouw-bus en Nick Cramer van het Healthy Aging Network Noord-Nederland (HANN). Ook diverse GroenLinks-raadsleden en Statenleden van GrienLinks waren erbij. Opvallend waren de volgende uitspraken: Marlise Vroom: “Het Rijk doet het niet, de provincie wil het niet, en de markt doet het verkeerd. Wie pakt nu de regie op van een duurzame productie van ons voedsel?” En Johannes Lancester: “Groot en mono mag wel, maar klein en mix mag niet.”

De diverse organisaties en initiatieven ‘van onderen op’, door burgers zelf georganiseerd, lopen duidelijk tegen barrières op bij bestuurders en bij geldloketten. Gepleit werd vooral voor aandacht voor initiatieven van onderen op. Johannes Lancester: “Je wilt geen drammer zijn, maar als je iets voor elkaar wilt krijgen, moet je wel”.

Armoede

Lisa Westerveld: “Heel opvallend was, wat Senan, de beheerder van het buurthuis, vertelde. Toen de prijs voor de avondmaaltijd in het buurthuis van 2 euro naar 0 euro ging, kwamen er duidelijk veel meer mensen op af. Dat betekent, dat 2 euro voor hen teveel geld is om voor avondeten te betalen. Senan zei, dat als je van 40 euro moet leven in de week, dan kun je je geen dure biologische producten veroorloven. En zoals iemand anders ook zei: niemand staat op met het idee van: ik ga vandaag even lekker ongezond leven…We zouden eten als een basisvoorziening moeten zien voor iedereen. Dat we gewoon gezond voedsel kunnen aanschaffen.”

Buurvrouwfilosofie

Esmeralda de Vries van de Buurvrouw en Buurvrouwbus: “Het gaat om hulp bieden en hulp vragen, de uitwisseling is belangrijk. Dus zowel op voedsel als klussen wordt er in de bus met als uitgangspunt ‘no money, no rules’ gedeeld. Er zit veel meer kracht en power in als je uitgaat van vertrouwen.” Ze vertelde dat ze Buurvrouw en Buurvrouw hadden bedacht en er toen achter kwamen dat ook Brigitte Kaandorp een sketch had gemaakt over ‘De Buurvrouwfilosofie’. “Een aanrader om te kijken ter inspiratie”, zegt Esmeralda.

Boeren

Laura Bromet: “Interessant is het feit dat kleine initiatieven van bewoners, zoals van de ‘localfood’ initiatieven, juist bijdragen aan economische zekerheid van boeren. Het gaat in feite over het veranderen van het landbouwsysteem. We willen graag de boeren die het goed doen, het voortouw nemen, koesteren en in het zonnetje zetten. En daar horen ook dit soort initiatieven bij.”

Suikergebruik hoog in Fryslân

Nick Cramer van de HANN praatte over generaties van armoede, dat dat overgedragen wordt in families. Hiervoor is het belangrijk te Investeren in sociale relaties, zei Nick. “Drie dingen zijn belangrijk voor het bevorderen van gezond gedrag: bestaanszekerheid, mentale weerbaarheid en gezonde leefomgeving. Als voorbeeld noemde hij het feit dat in Fryslân het suikergebruik heel hoog is. In Drenthe is dat bijvoorbeeld aardappelen en vlees. “Blijkbaar zit het suikergebruik ingebakken in onze cultuur”, zo zei Nick Cramer. Laura Bromet vroeg nog: “Komt dat door het suikerbrood?” Meteen daarna ging de deur open en werd de oranjekoek naar binnengedragen. Toeval….