Expo over Hollandgängers, Lapkepoepen en Hannekemaaiers
AlgemeenHet Fries Landbouwmuseum houdt vanaf zaterdag 3 augustus tot en met 15 december een interessante expositie over arbeidsmigratie door de eeuwen heen, tussen Duitsland en Nederland. De expositie heet 'Hollandgänger'.
Migratie is een van de actuele thema's van onze tijd. De regio Emsland in Duitsland en de provincie Friesland waren vroeger herkomstgebied respectievelijk streek van bestemming van talrijke arbeidsmigranten, met alle daarmee gepaard gaande kansen en problemen. Hollandgänger, Hannekemaaiers en (Lapke)poepen werden ze genoemd. De eersten werkten onder meer in de landbouw en de turfwinning. De anderen handelden in linnenwaren. Veel families in het Emsland en Friesland zijn nazaten van deze arbeidsmigranten.
Lapkepoepen vormden bedrijven
Friese boeren hadden gemiddeld twee tot vier hannekemaaiers aan het werk. Sommigen kwamen jaar na jaar terug bij dezelfde boer. Anderen specialiseerden zich in de verkoop van linnen. Deze 'lapkepoepen' vormden de basis van talloze winkels en bedrijven die nu nog steeds in Nederland aanwezig zijn zoals C&A, V&D, Schweichmann, Voss, Sinke, Lampe en Hanewacker.
Na 1870 kwam er een langzaam maar zeker een einde aan deze vorm van gastarbeid. Dat kwam onder meer door de Duitse industrialisatie en economische groei, de Duits-Franse oorlog (1870/1871) én de introductie van landbouwmachines in ons land. Deze expositie is samen met het Emslandmuseum in Lingen gemaakt.
Vier interessante lezingen
Tijdens de expositieperiode zijn er vier lezingen. Ook komt Tresoar elke keer langs met haar 'reisbureau' om bezoekers te helpen bij het zoeken naar hun 'Hannekemaaier roots'. In samenwerking met Historisch Centrum Leeuwarden (HCL) is een wandelroute gemaakt langs 19 lapkepoepenwinkels in Leeuwarden. Deze route is vanaf augustus verkrijgbaar bij HCL en het Museum.
Samen met bierbrouwerij Tsjerkebier in Easterwierrum, de Stichting Hannekemaaierpad en de firma Adema Events te Leeuwarden komt er deze herfst een speciaal Leeuwarder bier op de markt dat van oorsprong vroeger in Leeuwarden werd gebrouwen en erg populair was bij de textielhandelaren. De presentatie daarvan is op zondag 22 september.
Het Fries Filmarchief heeft filmfragmenten van een hannekemaaierfilm beschikbaar gesteld. Verder presenteert de Stichting Hannekemaaierpaden hun nieuwe boekje over het traject van Groningen naar Leeuwarden. Het Hannekemaaierspad is een netwerk van lange afstandswandelroutes, gebaseerd op de tochten van de Duitse trekarbeiders, door oude dorpen en verrassende landschappen.
De lezingen hebben telkens als aanvang 15.00 uur. Op 22 september vindt de lezing 'Bier en Brood' plaats, op 6 oktober: lezing 'Linnenhandel en Lapkepoepen', op 27 oktober: livemuziek en liedjes van Hollandgänger en op 3 november is de slotlezing 'Hannekemaaiers: werken in het hooi en de turf'.
