De opkomst van interactieve digitale vrijetijdsbesteding in lokale media

Het medialandschap is de afgelopen vijfentwintig jaar drastisch veranderd. Waar men nog niet zo lang geleden een abonnement had op een landelijke of lokale krant en om acht uur even het NOS-journaal keek, zijn de mogelijkheden nu eindeloos. Sociale media, kunstmatige intelligentie en dalende inkomsten zijn allemaal uitdagingen voor de geschreven pers, en dat is zeker waar voor kleine en lokale kranten.

Het belang van de lokale pers

De lokale media zijn natuurlijk erg anders dan landelijke of internationale nieuwskanalen. De landelijke pers richt zich op grote thema’s als de internationale politiek, beleidsplannen en de maatschappij in zijn geheel. Je kunt hierbij denken aan de NOS, de Volkskrant of het NRC.

Lokale media richten zich vaak op een stad of een regio, en bieden in de eerste plaats nieuws dat de lokale bevolking aangaat, zoals gemeentepolitiek en lokale evenementen. Het kan hierbij gaan om lokale nieuwssites, maar ook om lokale omroepen, podcasts of niche onderwerpen als sport of gokken.

Doordat we steeds meer online doen krijgt de lokale pers het wel steeds moeilijker. Ook al is er nog steeds een ruim aanbod aan lokale media, dat neemt niet weg dat sommige mensen bijvoorbeeld liever de Esports Insider bonusgids lezen om de beste online casino’s te vinden. Wanneer je met een paar klikken op je telefoon entertainment kunt vinden van over de hele wereld, is het lokale krantje met lokale evenementen misschien gewoon wat minder interessant.

Toch speelt de lokale pers een vitale rol voor een goed functionerende lokale democratie. Deze journalisten kunnen lokale bestuursorganen namelijk kritische vragen stellen, en zonder lokale media bestaat de kans dat landelijke media helemaal geen aandacht besteden aan bepaalde regio’s. Dit kan leiden tot minder sociale cohesie, minder betrokken burgers en dus meer desinformatie en nepnieuws.

Dat lokale pers blijft bestaan is dus belangrijk, maar een gezonde toekomst voor lokale journalistiek staat wel onder druk. Steeds minder mensen hebben een abonnement op een krant, waardoor de inkomsten dalen. Dit kan niet helemaal worden opgevangen door inkomsten uit advertenties, zeker niet als het gaat om de tijdsinvestering en de expertise die nodig is voor betrouwbare journalistiek.

Is meer interactie nodig?

Veel landelijke, maar ook lokale media, experimenteren met interactiviteit. Dit kan op verschillende manieren, bijvoorbeeld door meerdere soorten media met elkaar te combineren, zoals een lang artikel met een video. Ook livestreams van lokale evenementen, quizzen, polls en de mogelijkheid om een reactie achter te laten worden gebruikt om het publiek er meer bij te betrekken.

Renée van der Nat, onderzoeker en docent aan Hogeschool Utrecht, deed onderzoek naar interactieve journalistiek. Volgens haar kan interactiviteit betrokkenheid vergroten, maar het kan ook juist afleiden, zeker als men het onderwerp gewoon niet interessant vindt. Een journalist moet zich dus in de eerste plaats afvragen hoe hij of zij het verhaal zo goed mogelijk kan vertellen.

Toch staat ze niet geheel negatief tegenover deze vormen van interactie. In tijden van polarisatie en een verharding van de samenleving is het juist ook belangrijk om nieuws op een verhalende en interactieve manier te brengen, zodat er meer begrip ontstaat en mensen zich beter kunnen inleven.