Stellingenpad groeit uit tot trekpleister voor wandelaars
NatuurSTELLINGWERVEN - Het Stellingenpad – dat door de Stellingwerven, het westen van Drenthe en de kop van Overijssel loopt – is nog een relatief nieuwe wandelroute. Het idee ontstond in 2017, toen de gemeente Ooststellingwerf het 500-jarig bestaan vierde. Initiatiefneemsters Marian Nesse en Marita Kruijswijk doken in de geschiedenis van de streek en ontdekten hoe bijzonder die is.
Na het overlijden van Marian bleef Marita Kruijswijk nauw betrokken bij het Stellingenpad. Ze komt oorspronkelijk uit Amsterdam, maar woont al sinds de jaren tachtig in Friesland. Samen met anderen zorgt ze ervoor dat het pad goed onderhouden blijft. Daarmee behoudt ze een stukje geschiedenis.
Rust en natuur in Friesland
Marita verhuisde in de jaren tachtig van Amsterdam naar Friesland, omdat de drukte van de stad haar partner, Marian Nesse te veel werd. Samen gingen ze op zoek naar rust en natuur, die ze vonden in de Stellingwerven, waar Marita nog altijd woont. Wandelen speelt al jaren een grote rol in haar leven en is de reden dat ze nu nog fit en gezond is. “Ik heb altijd veel lange afstanden gelopen.”
Geschiedenis
Het Stellingenpad gaat niet alleen langs natuurgebieden, maar ook langs plekken die een belangrijke rol speelden in de geschiedenis van de Stellingwerven. In de middeleeuwen vormden Oost- en Weststellingwerf samen een onafhankelijke vrijstaat, genaamd de Vrije Natie der Stellingwerven, waarin bestuurders jaarlijks werden gekozen en de inwoners hun eigen regels hadden. “Langs de route kom je langs oude kerken, kastelen en dorpen die verhalen vertellen over deze vrije natie,” vertelt Marita. Op die manier krijgen wandelaars onderweg een goed beeld van de historische achtergrond van de streek.
Ontstaan van het pad
Het Stellingenpad loopt via bestaande bewegwijzering van wandelknooppunten. “Het was belangrijk dat het pad goed aansluit bij bestaande routes,” vertelt Marita. Deze wandelknooppunten maken het makkelijk om de route te volgen. Daardoor konden de initiatiefneemsters het pad uitzetten zonder de natuur te overladen met bordjes.
De route is verdeeld in vijftien etappes, zodat wandelaars zelf kunnen kiezen hoeveel ze willen lopen. “Elke etappe laat een deel van de geschiedenis en natuur zien, waardoor iedereen in eigen tempo kan genieten van het pad,” zegt Marita. In 2023 kreeg het Stellingenpad de prijs voor Beste Wandelpad van de Benelux.
Boekje en digitale informatie
Om wandelaars te helpen de route goed te volgen, werd er een wandelboekje ontwikkeld genaamd ‘Stellingenpad, In de voetsporen van de Griffioen.’ “Marian zette zich volledig in om de inhoud te verzamelen. Van historische informatie tot achtergronden over de natuur en bijzondere plekken langs de route,” licht Marita toe. Foto’s werden toegevoegd en er werd een overzicht van alle etappes gemaakt. Het boekje is door het Nivon uitgegeven in april 2022 en kan zowel bij het Nivon als bij de Stichting Vrijstaat de Stellingen besteld worden. Omdat de eerste druk inmiddels bijna is uitverkocht, verschijnt er aan het eind van dit jaar een tweede druk.
Route voor iedereen
Met een totale lengte van 263 kilometer is het Stellingenpad geschikt voor zowel ervaren wandelaars als beginners. Dankzij de indeling in etappes kan iedereen zelf bepalen hoe lang een wandeling duurt. “Per etappe zijn er speciale QR-codes geplaatst, die extra informatie geven over de natuur en geschiedenis langs de route. Deze QR-codes bevatten ook spelelementen o.a. voor kinderen, waardoor het pad ook geschikt is voor gezinnen,” vertelt Marita.
Herinnering aan Marian Nesse
Het Stellingenpad is erg nauw verbonden met Marian Nesse. “Ze wandelde vaak in de omgeving van ons huis, aan de rand van het blauwe bos, dat nu onderdeel is van de route, en op die plek staat nu een bankje ter nagedachtenis aan haar. ” vertelt Marita. Dit als blijvende herinnering aan haar betrokkenheid bij het ontstaan van het pad. Op het bankje zit een bordje met een speciale QR-code. Wanneer wandelaars deze scannen, lezen ze meer over haar inzet en horen ze ook een speciaal voor haar gemaakt Stellingenpadlied.
Handige informatie
Meer informatie over het Stellingenpad, inclusief het overzicht van de etappes, bijzondere locaties en praktische tips voor wandelaars, is te vinden op de website van het pad: www.stellingenpad.nl
Op deze website staat ook actuele informatie over de route en eventuele wijzigingen, bijvoorbeeld door onderhoud of omstandigheden in de natuur.
Betrokkenheid van vrijwilligers
Het onderhoud van het pad is grotendeels in handen van vrijwilligers. Elke etappe heeft een beheerder, tegenwoordig ook wel veldmedewerker genoemd, die controleert of de route goed begaanbaar is. Een padcoördinator coördineert deze veldmedewerkers en zorgt ervoor dat informatie over bijvoorbeeld overstromingen of andere obstakels op de website wordt bijgewerkt.
Oorspronkelijk zou Marian Nesse padcoördinator zijn, maar zij overleed vlak voor het wandelboekje gedrukt werd. Na haar overlijden is tijdelijk veel werk door Marita op zich genomen. Het combineren van deze taken met andere bezigheden is lastig. Daarom zoekt de vereniging een nieuwe vaste padcoördinator, eventueel als duo. Wie belangstelling heeft, kan zich aanmelden via vrijstaatdestellingen@gmail.com en zo het team van vrijwilligers helpen.