'Ik hoop dat vrouwen zich gezien voelen als ze naar de voorstelling kijken'
BAKKEVEEN - Van 20 mei tot en met 13 juni speelt Tryater de voorstelling Swimbad in het openluchtzwembad van Bakkeveen. De voorstelling onderzoekt thema’s als vrouw-zijn, onzekerheid en verlangen naar vrijheid. De twintigjarige actrice Wieke Overzet uit Boornbergum speelt een van de hoofdrollen en deelt haar persoonlijke kijk op het stuk: "De kracht zit in de momenten die iedereen weleens meemaakt."
"Swimbad gaat volgens mij over..." De twintigjarige actrice Wieke Overzet uit Boornbergum is even stil en denkt na. "De voorstelling gaat voor mij heel erg over vrouw-zijn. Over de moeilijkheden en ontwikkelingen in de verschillende fases van het leven en over een lichaam dat alsmaar blijft veranderen en de schaamte die je als vrouw daardoor ervaart." Volgens haar is het een hele herkenbare voorstelling: "Er gebeurt niet iets groots, er is geen paniek, geen grote brand. Het is een doodnormale dag in het zwembad. Daar zit de kracht juist in, in momenten die iedereen weleens meemaakt. Je badpak rechttrekken omdat je onzeker bent over je benen, je kind meetrekken uit het zwembad omdat het nog niet naar huis wil."
Vier Swaantjes
Wieke speelt Swaantje, één van de vier karakters in Swimbad die dezelfde naam dragen: "Wat ik heel fascinerend vind, is dat het in het midden blijft of we dezelfde Swaantje spelen op verschillende momenten in haar leven, of dat we verschillende mensen zijn die de oudere Swaantje (gespeeld door Joke Tjalsma, red.) doen reflecteren op haar leven." Ze speelt de jongste Swaantje, een pubermeisje dat elke dag 75 baantjes zwemt in het openluchtzwembad: "Ze wil bodybuilder worden," lacht ze, terwijl ze haar rol beschrijft. "Ze verlangt naar kracht, fysiek en mentaal. Ze ervaart haar omgeving als verstikkend. Friesland, de weilanden, het wordt haar te krap. Ze wil iets anders doen met haar leven, ontsnappen uit die omgeving, de wereld ontdekken en haar eigen pad bewandelen."
'Swaantje verlangt naar kracht'
In het zwembad ontmoet Swaantje het Poolse meisje Teresa (gespeeld door Klaske Smid): "Die ontmoeting doet een deur voor haar open," denkt Wieke. "Ze realiseert zich dat er meer is dan dit zwembad, dan de Friese taal, dan Friesland." Het fascineert de jonge Swaantje eindeloos: "Er komt misschien ook wel een beetje verliefdheid bij kijken, dat hoort er natuurlijk ook bij als je puber bent."
Bevrijding
Wieke voelt zich verbonden met haar rol: "Ik ben zelf ook opgegroeid in een klein dorp en dat benauwde mij soms ook. Toen ik in Leeuwarden met de mbo-theateropleiding begon, ging er voor mij ook een wereld open. De diversiteit en vrijheid daar, dat voelde voor mij bevrijdend." Tegelijkertijd herkent ze Swaantjes onzekerheid ook: "Ik ben dit jaar afgestudeerd en ik wist niet zo goed wat ik moest. Ik twijfelde over mijzelf. Was ik wel goed genoeg?" Het belletje van Tryater met de vraag of ze deze rol wilde vertolken kwam precies op het juiste moment: "Dat zij mij deze rol toevertrouwen, geeft mij het gevoel dat ik dit wél kan."
'Tryater voelt vertrouwd'
De jonge actrice kent Tryater goed. Ze deed mee met Jong Tryater, een intern opleidingstraject van het Friese theatergezelschap: "Twee jaar lang hebben we hele brede theaterlessen gehad van vakdocenten. Een leerzaam en leuk traject, waar ik met veel plezier op terugkijk, maar het was nooit een garantie dat je ook daadwerkelijk zou spelen. Dat maakt deze rol extra bijzonder." Ze voelt zich helemaal thuis bij Tryater: "Ik ben echt dankbaar dat ik dankzij Swimbad nog even mag blijven. Tryater voelt erg vertrouwd." Ze vertelt dat ze dacht dat de culturele wereld heel competitief was: "Echt elleboogwerk, zeg maar. Maar bij Tryater bewijzen ze dat het ook anders kan. Ze zijn heel sympathiek en warm."
Niet de enige
Voor Swimbad speelt ze onder andere samen met Marjolein Ley, Joke Tjalsma en Anna Raadsveld, drie zeer ervaren acteurs: "Dat is een hele eer. Tegelijkertijd is het ook heel spannend natuurlijk, ik wil het wel goed doen." Ze leert tijdens de repetities al veel van hen: "Ik kijk met verwondering naar hoe zij werken. Hoe snel zij verbanden leggen, welke extra lagen zij ontdekken in de dialogen, in onze karakters, hoe scherp ze reflecteren op hun eigen spel. Ik heb daar veel bewondering voor, je ziet bij hen geen enkele twijfel." Dat kan natuurlijk ook gespeeld zijn, denkt Wieke: "Daar gaat Swimbad natuurlijk in de kern over. Hoe laat je jezelf zien als vrouw?" Over die onderwerpen gaan de spelers met elkaar in gesprek: "We kwamen erachter dat iedereen weleens onzeker is, maar dat het krachtig is om dat als vrouw te delen. Ik hoop ook dat we dat kunnen bereiken met de voorstelling. Dat we kunnen laten zien dat je daarin niet de enige bent."
Spelen in een zwembad
Swimbad wordt gespeeld in het openluchtzwembad van Bakkeveen: "Het zwembad en het water spelen verschillende rollen in het stuk," filosofeert Wieke. "Het water reflecteert als een spiegel, laat je kijken naar jezelf, maar tegelijkertijd kan het je laten ontspannen in jezelf. Je kan erin verdrinken, maar je bent er ook gewichtloos." Tegelijkertijd geeft het de spelers veel vrijheid: "Het is ook speels. Het haalt een beetje het kinderlijke in je naar boven. Ik denk dat veel mensen dat ook wel herkennen." Sinds deze week repeteren ze op locatie: "Eergisteren hebben we voor het eerst ook gezwommen. Best nog wel koud hoor, maar het water warmt langzaam op en als je zo om je heen kijkt, dan is dit toch een prachtige omgeving?"
Ervaar Swimbad ook!
Swimbad speelt vanaf 20 mei tot en met 13 juni in het openluchtzwembad in Bakkeveen (Mjûmster Wei 16). Tickets kun je nu bestellen op www.tryater.nl.